Yazar & Araştırmacı : İbrahim IRMAK
Sayfa 8
İki gözcüden biri mağaranın üstünde birde önünde kalacak. Saman yanınca meydana gelen dumanın üstte topraktan dışarı çıktığı görülecek. Bundan anlarız direkli
mağara olduğunu. Bandırma bozy aka muhidi içinde çete başı manuk bey timuryani, katırcı yani Anderya kaptan Mihail kaptan beraberlikleri ile geleceğiz Bir faytona., tekerleği kırıktır. Paytonun yanında pali köpeği var. Buradan sofra kayaya 90 adım mesafe vardır. bu civarda bir cami resmi kurt derededir. Bir ayı bakıyor oraya. Ayının arkasında karataşta tavşan resmi var.
Arkasında bir köpek resmi görülecek ayının ense kısmında bir çubuk sokuludur.
Burada bir kaynak olacak. Kaynaktan yukarıda 300 adım uzakta 2 kayın ağacı var.
Ayıcısız topal ayıda 3 dere ağzında doğusuna gelen bir bayırdan sonra dikili bir
taşta üstü putludur. Monak Beyin paytonu kenara da yüksek sergenden yürüyerek
yanına varacağımız delik küçüktür. Solumuzu vererek gireceğiz. Girerken deliğin
ağzında bir put var. İçeriye girdikten sonra sol tarafta bir payton resmi var.
Oradan döneceğiz kanaraya. Onun yanında iki çakmaklı bir tabanca var. Sergene
namluların birisinin ucu üst karataşa yani sinekli mağaraya diğer namlunun ucu
bıyıklı alinin değirmenine işaret eder.
Değirmenin başında arkta, iki adet istavroz var. Kapıdan aşağıda derenin yanında
kül ve pisliklerin atıldığı yer , küllüğün karşısında ki bir tepede derenin
kenarında bir çınar ağacı var. Bu çınara üç kardeşler ağacı derle. Üç çataldır.
Yanından su çıkıyor. Oradan döneceğiz. Değirmenin üstündeki üzerinde köpek budu
bulunan taşa çıkacağız. Bu taş deliklidir. Bu taşta yedi yavrulu tavuk resmi
vardır. değirmenin arkasında ki kacak kapısında dikilidir.
Değirmen önünde açıkta çayırda bir binek taşı, tam üzerinde üç köpek ayağı izi
vardır. değirmenin içinde sol tarafta bir ocak vardır. değirmenin kırk adım
aşağısında bir kuru duvar vardır. bu havalede yani değirmene yakın gelen bir
kaynak suyu vardır. suyun taşında bir bakır kulp işareti vardır. değirmenin
altındaki dere boyunda yassı bir taş vardır. üzerinden derenin suyu geçer. O
taşın ortasında soba borusu gibi bir delik vardır. bu değirmene konan para
Cezayirden gelen Kosto soygunu ,bu para emine reis burnundan çıkarılıp oniki
saatte develerle buraya getirildi. Bizim nişanlarımızda budur. Çete başı
Timuryani Manok bey sene 1833
Baran kaya sene 1834. 31 çete başı ve 72 mürettebatla birlikte Karadeniz
Kırımdan gelen gemiyi esir aldık. Bozyaka kasabası yani Bandırma muhitinde deve
otu köyünün doğusunda seren kaya denilen bir Sarıkaya katırlarla tam kırk
katırla taşıdık. Yetmiş iki kişi ile yerleştirdik. Kayanın yüzüne 14 adım
uzunluğunda bir oyma yılan çerçeve içinde ve deliğe giren vaziyette yaptık.
Dikkat mağarayı tanımak için doğusunda yedi yığma mezarlar yaptık. Emin ağanın
değirmenini bilmek için sarıgölden suyu gelir değirmen ve en yukarıdaki değirmen
taştan oyma olacaktır. Ve suyun geldiği yerde oyma olacaktır.
Değirmenin dokuz basamaklı iki tane pınarı olacaktır. Biri tatlı biri acı su.
Sularda yarım ay resmi olacak. Değirmen taşı olacak. Kanlı mağara:kanlı mağarayı
bilmeniz için altı tane tekne resmi elimizle yaptık. Sağ tarafında düz kayada
ayak resmi olacak sol tarafında üç basamak olacak , değirmenin alt ve sağ
aşağısında topal ayı olacak ,kırk okka kan mağarada 99 okka kantarda mağaranın
karşısında bir kızıl kayada olacak derenin yanındadır. Dağarcıklı değirmenin
yarım dönüm önünde bahçesi var. Bahçe içinde bir sofra taşı var.
O değirmene hem dağarcıklı hem de alibey denildi. Arkacı değirmen çarkının
altında bir domuz resmi bir istavroz olacak. Değirmen için odasına giderken kapı
eşiği basamak dağarcıklı değirmene girmek için dokuz basamak olan yerden
gidilir. Hem de suyun çıktığı yerden de girilir. Emin ağanın mezarını bilmek
için Olukbaşından arkanı değirmene alacaksın. Kırk adım say, küçücük bir tepecik
göreceksin bak. Arkacık ve dağarcık değirmen yanından dere geçer. Derenin
yanında ince bir yol geçer. Yolun sağında üç adet kabir olacak. Biri ayrı beş
adım üzerinde siyah bir taş olacak.
Baş ucunda üç delik ayak ucunda bir put işareti olacak. Emin ağanın mağarasından
kudret kaleye doğru sırataşlar olup kudret kaleyi gösterir. Kurt tepesi vezir
kaleside oradadır. Kudret kaleside 3 tepeyi gösterir. Kurt tepesi şöyledir. İsmi
çatalkaya 12 tane dikilitaş vardır. çukur canbaz köyü kilise , kilisede bir
papaz resmi papazın baktığı yere iyi bak. Kazanlara bakıyor. Uzun mesafede
kazanları görürsün.